Γράφει ο Δρ. Γεώργιος Ηλίας MD, Msc, PhD, Πρωκτολόγος – Γενικός Χειρουργός & Διδάκτορας της Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών.
Τι είναι η ραγάδα πρωκτού
Η ραγάδα πρωκτού είναι μια μικρή σχισμή (ρήξη) στο δέρμα του πρωκτικού σωλήνα. Παρότι πρόκειται για βλάβη μικρού μεγέθους, μπορεί να προκαλέσει δυσανάλογα έντονο πόνο και σημαντική ενόχληση στην καθημερινότητα του ασθενούς.
Η ραγάδα εντοπίζεται συνήθως στο οπίσθιο τμήμα του πρωκτού και σχετίζεται άμεσα με τον σπασμό του έσω σφιγκτήρα.
Πώς εμφανίζεται η ραγάδα πρωκτού
Η πιο συχνή αιτία εμφάνισης είναι ο τραυματισμός του πρωκτικού δέρματος, κυρίως κατά την αφόδευση. Αυτό μπορεί να συμβεί όταν:
- υπάρχουν σκληρά κόπρανα λόγω δυσκοιλιότητας
- προηγείται έντονη πίεση στην κένωση
- υπάρχει επαναλαμβανόμενη διάρροια
- συνυπάρχει αυξημένος σφιγκτηριακός τόνος
Μετά τον αρχικό τραυματισμό, δημιουργείται ένας φαύλος κύκλος:
πόνος → σπασμός σφιγκτήρα → μειωμένη αιμάτωση → καθυστέρηση επούλωσης.
Ποια είναι τα χαρακτηριστικά συμπτώματα
Η ραγάδα πρωκτού έχει πολύ χαρακτηριστική συμπτωματολογία, η οποία συνήθως περιλαμβάνει:
- έντονο, οξύ πόνο κατά την κένωση
- πόνο που επιμένει λεπτά ή και ώρες μετά
- αίσθημα καύσου ή «κοψίματος»
- μικρή ποσότητα έντονου κόκκινου αίματος στο χαρτί
Ο πόνος είναι το κυρίαρχο σύμπτωμα και συχνά οδηγεί τον ασθενή σε φόβο της αφόδευσης.
Οξεία και χρόνια ραγάδα
Η ραγάδα διακρίνεται σε:
- Οξεία ραγάδα: πρόσφατη, με διάρκεια λίγων εβδομάδων
- Χρόνια ραγάδα: επιμένει πάνω από 6–8 εβδομάδες και συχνά δεν επουλώνεται εύκολα
Η έγκαιρη αντιμετώπιση της οξείας ραγάδας μειώνει σημαντικά την πιθανότητα χρονιότητας.
Πώς γίνεται η διάγνωση
Η διάγνωση είναι κυρίως κλινική και βασίζεται:
- στο ιστορικό των συμπτωμάτων
- στην προσεκτική εξέταση της περιοχής
Η σωστή διάγνωση είναι απαραίτητη, καθώς άλλα νοσήματα της πρωκτικής περιοχής μπορεί να έχουν παρόμοια συμπτώματα.
Πώς αντιμετωπίζεται η ραγάδα πρωκτού
Η αντιμετώπιση εξαρτάται από:
- τη διάρκεια των συμπτωμάτων
- την ένταση του πόνου
- την παρουσία σπασμού
Στα αρχικά στάδια, η θεραπεία είναι συντηρητική και στοχεύει:
- στη ρύθμιση των κενώσεων
- στη μείωση του πόνου
- στη χαλάρωση του σφιγκτήρα
Σήμερα υπάρχουν και σύγχρονες, στοχευμένες μέθοδοι, που επιτρέπουν αποτελεσματική αντιμετώπιση με ελάχιστη επιβάρυνση, όταν εφαρμόζονται με σωστή ένδειξη.
Σύμφωνα με την κλινική εμπειρία του Πρωκτολόγου – Γενικού Χειρουργού Γεώργιου Π. Ηλία, η έγκαιρη και σωστή προσέγγιση της ραγάδας πρωκτού είναι καθοριστική για την αποφυγή χρονιότητας.
